Przejdź do treści
KSMOR Project Portal — Aktualności, analizy i wyniki badań z międzynarodowego projektu KSMOR. Portal branżowy dla naukowców i pasjonatów nauki. redakcja@ksmorproject.eu
2026-11-04

Do kiedy można ścinać drzewa bez zezwolenia?

Termin wycinki zależy od gatunku i obwodu drzewa, celu usunięcia oraz ochrony przyrodniczej. Sprawdź, kiedy wystarczy brak formalności, kiedy trzeba zgłosić zamiar wycinki i dlaczego pora roku nie przesądza o jej legalności.
Do kiedy można ścinać drzewa bez zezwolenia?

Do kiedy można ścinać drzewa bez zezwolenia?

Nie ma jednej daty, do której wolno usuwać drzewa bez zezwolenia. O obowiązkach formalnych decydują przede wszystkim gatunek drzewa, obwód jego pnia, cel wycinki oraz miejsce, w którym rośnie. Znaczenie ma również to, kto usuwa drzewo. Inne zasady mogą dotyczyć osoby prywatnej, a inne przedsiębiorcy, wspólnoty lub spółdzielni.

Sama własność działki nie oznacza, że można wyciąć każde rosnące na niej drzewo bez formalności. Przed rozpoczęciem prac trzeba sprawdzić, czy obowiązuje zezwolenie albo zgłoszenie oraz czy nieruchomość nie podlega dodatkowej ochronie, na przykład konserwatorskiej. Niezależnie od tych procedur obowiązują także przepisy o ochronie gatunkowej zwierząt.

W praktyce warto rozdzielić dwie kwestie: formalności związane z usunięciem drzewa oraz dopuszczalny termin przeprowadzenia prac ze względu na przyrodę. Spełnienie warunków jednej procedury nie zwalnia z przestrzegania drugiej.

Jakie obwody drzew można usuwać bez zgłoszenia?

Podstawowe zwolnienie z zezwolenia i zgłoszenia zależy od obwodu pnia mierzonego na wysokości 5 cm od ziemi. Limity wynoszą:

Pomiar należy wykonać właśnie na wysokości 5 cm. Nie należy mylić go z pomiarem obwodu na wysokości 130 cm, który pojawia się w innych elementach procedury dotyczącej zgłoszenia. Przed oceną progu trzeba też prawidłowo ustalić gatunek, ponieważ od niego może zależeć dopuszczalny obwód.

Przeczytaj także: Jak rozpoznać objawy tocznia skóry i kiedy zwrócić uwagę na zmiany?

Przykładowo drzewo gatunku objętego limitem 50 cm, którego obwód na wysokości 5 cm wynosi 48 cm, mieści się w podstawowym zwolnieniu. Przy obwodzie 55 cm limit jest przekroczony. To jednak nie oznacza automatycznie, że wycinka jest zakazana: osoba fizyczna usuwająca drzewo z nieruchomości na cel niezwiązany z działalnością gospodarczą może skorzystać ze zgłoszenia.

Obwód to tylko jedna część oceny. Nawet niewielkie drzewo można usunąć bez formalności związanych z jego rozmiarem wyłącznie wtedy, gdy nie stoją temu na przeszkodzie inne przepisy, w tym ochrona przyrody lub ograniczenia dotyczące konkretnej nieruchomości.

Kiedy zamiast zezwolenia wystarczy zgłoszenie?

Osoba fizyczna, która usuwa drzewo z nieruchomości na cel niezwiązany z działalnością gospodarczą, może skorzystać z procedury zgłoszenia, jeżeli obwód pnia przekracza właściwy limit. Zgłoszenie składa się do właściwego organu. Najczęściej jest nim wójt, burmistrz albo prezydent miasta, zależnie od położenia nieruchomości i obowiązujących zasad.

Zobacz więcej: Jak złożyć wniosek o dofinansowanie fotowoltaiki?

Złożenie zgłoszenia nie oznacza natychmiastowej zgody na wycinkę. Organ ma 21 dni od otrzymania zgłoszenia na przeprowadzenie oględzin. Po ich przeprowadzeniu może wnieść sprzeciw w terminie 14 dni. Jeżeli sprzeciw nie zostanie wniesiony w tym terminie, drzewo można usunąć, z zastrzeżeniem innych ograniczeń prawnych. Przed rozpoczęciem prac należy więc upewnić się, że procedura została zakończona i nie występują przeszkody przyrodnicze.

Zasady mogą być inne, gdy drzewo usuwa przedsiębiorca, wspólnota mieszkaniowa lub spółdzielnia. W takich przypadkach może być wymagane zezwolenie, a samo zgłoszenie właściwe dla osoby fizycznej może nie wystarczyć. Znaczenie ma między innymi status podmiotu, cel usunięcia i charakter nieruchomości, dlatego przed zleceniem prac warto ustalić procedurę z właściwym organem.

Czy drzewa owocowe i drzewa na gruncie rolnym są zwolnione?

Drzewa owocowe są zasadniczo zwolnione z obowiązku uzyskania zezwolenia, ale zwolnienie ma wyjątki. Może nie mieć zastosowania między innymi wtedy, gdy nieruchomość jest wpisana do rejestru zabytków albo drzewo rośnie na terenie zieleni. Przed usunięciem warto zatem sprawdzić nie tylko gatunek, lecz także status miejsca.

Przeczytaj też: Jak długo powinno się przechowywać dokumentację medyczną?

Bez zezwolenia i zgłoszenia można również usuwać drzewa lub krzewy w określonych sytuacjach związanych z przywracaniem nieużytkowanego gruntu do użytkowania rolniczego. Istotny jest jednak rzeczywisty cel prac. Samo położenie drzewa na gruncie rolnym nie wystarcza, jeśli wycinka służy innemu celowi niż przywrócenie gruntu do użytkowania rolniczego.

Odrębne zwolnienie dotyczy krzewów rosnących w skupisku o powierzchni do 25 m². Przed zastosowaniem tego wyjątku trzeba ocenić, czy chodzi o krzewy i skupisko spełniające wskazane warunki, a także czy nie obowiązują dodatkowe ograniczenia związane z ochroną terenu lub gatunków.

Zobacz więcej: Jakie drzewa można ścinać bez pozwolenia w Polsce w 2026 roku?

Czy można wycinać drzewa w okresie lęgowym ptaków?

Przepisy nie ustanawiają powszechnego zakazu wycinki drzew w sezonie lęgowym ptaków. Daty od 1 marca do 15 października są orientacyjnym okresem obejmującym lęgi wielu gatunków, ale nie wyznaczają uniwersalnego zakazu. Poszczególne gatunki mogą rozmnażać się w innych terminach, dlatego o dopuszczalności prac decyduje obecność chronionych zwierząt i ich miejsc rozrodu, a nie wyłącznie data w kalendarzu.

Ochrona gatunkowa działa niezależnie od tego, czy do usunięcia drzewa potrzebne jest zezwolenie lub zgłoszenie. Jeżeli prace mogłyby zniszczyć gniazdo albo siedlisko, zabić chronione zwierzę lub je płoszyć, wycinkę może być konieczne przełożyć. W niektórych sytuacjach potrzebne jest odrębne odstępstwo od zakazów ochrony gatunkowej.

Przeczytaj także: Ile powinna wynosić prolaktyna po MTC?

Jesień i zima bywają zalecane jako bezpieczniejszy czas na prace, ale nie dają automatycznego prawa do wycinki. Przed rozpoczęciem robót trzeba ocenić, czy na drzewie lub w jego obrębie nie ma gniazd, dziupli ani chronionych zwierząt. Gdy występują wątpliwości, wskazana jest kontrola przyrodnicza przed podjęciem decyzji o terminie.

Co sprawdzić przed rozpoczęciem wycinki?

Przed usunięciem drzewa ustal jego gatunek i zmierz obwód pnia na wysokości 5 cm. Następnie sprawdź, czy nieruchomość lub samo drzewo nie podlegają ochronie, na przykład konserwatorskiej, oraz określ, kto usuwa drzewo i w jakim celu. Te informacje pozwalają ocenić, czy wystarczy zwolnienie, czy trzeba złożyć zgłoszenie albo uzyskać zezwolenie.

Odpowiedź na pytanie, do kiedy można ścinać drzewa bez zezwolenia, zależy więc nie od jednej pory roku, lecz od konkretnych warunków prawnych i przyrodniczych. Właściwy pomiar, rozpoznanie gatunku, sprawdzenie statusu działki oraz ocena obecności zwierząt pomagają uniknąć nieprawidłowej wycinki i konieczności wstrzymania prac.

Wykorzystane materiały